Er hangt een Zuid-Europees luchtje in de stad. Een echte vuilniscrisis, zoals in Napels een paar jaar geleden, kan je het niet noemen. Er stroomt nog geen chemisch afval door de sloten van het Amsterdamse achterland, er zijn geen illegale vuilstortplaatsen in het Amsterdamse Bos, er is geen gevaar voor de volksgezondheid, en de brandweer hoeft niet uit te rukken omdat omwonenden de stinkende bergen vuil in de fik steken of er de A4 mee barricaderen. Ook worden de vuilnismannen gewoon doorbetaald, worden er ‘constructieve gesprekken’ gevoerd met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten over de cao, werd de route van de Giro braaf schoongeveegd, en staan er calamiteitenteams klaar voor het geval zich wel een gevaarlijke situatie dreigt voor te doen.
Maar een puinhoop is het wel.
Ironisch genoeg staat de meerderheid van de Nederlanders niet aan de kant van de vuilnismannen. In theorie dan. In theorie willen we massaal bezuinigen op ambtenaren. En de vuilnisman is zo’n vervloekte ambtenaar.
Uit een enquête van Maurice de Hond eind maart blijkt dat het bezuinigen op ambtenaren de meest populaire maatregel is om de economische crisis te lijf te gaan, als je het de gemiddelde Nederlander vraagt. Bijna de helft van Nederland is van mening dat de ambtenaren het best met een klein centje minder kunnen doen. Zo’n 37 euro netto, in dit geval. Dat is de loonsstijging die de vuilnismannen eisten om de staking op te breken.
Dat wordt nog wat. Nu zijn het de vuilnismannen die staken om een paar tientjes, maar daar blijft het vast niet bij. Het wordt nog gezellig met de stakingen die volgen. Leraren? Ambtenaren. Politiemensen? Ambtenaren. Brandweermannen? Ambtenaren. Verpleegsters in het AMC? Ambtenaren! Het wemelt in deze stad van de ambtenaren waar we flink op kunnen bezuinigen. En die het daar niet mee eens zullen zijn.
En dan zijn we nog niet eens toegekomen aan de bureautijgers. De gemeentelijke en provinciale beleidsambtenaren gingen de vuilnismannen al voor met stakingsacties. Ze konden niet leven met een tijdelijk bevroren salaris. En dat is natuurlijk ook volstrekt onacceptabel. Het idee alleen al!
Maar zo gaat onder het Italiaanse aroma een heus Grieks drama schuil. Een kleintje, we doen het op zijn Hollands. Maar de conclusie is dat we best willen bezuinigen, maar liever niet op onszelf. De niet-ambtenaren willen bezuinigen op de ambtenaren en de ambtenaren op iedereen behalve de ambtenaren. En als ons vuil een paar dagen niet wordt opgehaald zijn we het al snel met de ambtenaren eens. Gewoon maar niet bezuinigen.
De Vereniging Nederlandse Gemeenten is inmiddels om. De vuilnismannen krijgen er dit jaar 1,5 procent bij, en kunnen een hogere eindejaarsuitkering tegemoet zien. En de andere gemeenteambtenaren zeggen: vuilnismannen bedankt! Hun salarisstijging is automatisch: ze vallen onder dezelfde cao.
In het kader van oplossingen zie ik er twee. Misschien moet er een aparte cao komen voor nutteloze ambtenaren. Dan kunnen we vooral op deze nutteloze ambtenaren bezuinigen. Als dat niet lukt is er wellicht een ander land dat ons uit de penarie wil halen. Net als bij de Grieken. Maar dan in het klein.
